باشگاه مشتریان چیست و چرا برای کسبوکار غذایی اهمیت دارد؟
در کسبوکار غذایی، بخش مهمی از فروش از مهمانانی میآید که دوباره برمیگردند: کسی که هر صبح قهوهاش را از یک جا میگیرد، خانوادهای که آخر هفته به رستوران همیشگی میرود یا کارمندی که ناهار را از نزدیکترین مجموعه سفارش میدهد. باشگاه مشتریان ابزاری است که این رابطه را از حالت حسی و ناپیدا بیرون میآورد و آن را قابل دیدن و قابل مدیریت میکند.
یک باشگاه مشتریان سه کار اصلی انجام میدهد. نخست، مهمان را میشناسد؛ یعنی میداند او کیست، چند بار آمده و چه آیتمهایی را دوست دارد. دوم، به بازگشت او پاداش میدهد؛ معمولاً با امتیازی که در خریدهای بعدی خرج میشود. سوم، راه ارتباط مستقیم میسازد تا بتوانید بدون وابستگی کامل به تبلیغات عمومی، خبر آیتم تازه یا پیشنهاد ویژه را به کسانی برسانید که شما را میشناسند.
اشتباه رایج این است که باشگاه را با تخفیف یکی بدانیم. تخفیف همگانی به همه داده میشود و رفتار خاصی را پاداش نمیدهد، اما امتیاز باشگاه فقط به کسی میرسد که برگشته است. همین تفاوت، باشگاه را به سرمایهگذاری روی رابطه تبدیل میکند، نه کاستن از قیمت.
پیش از راهاندازی باشگاه مشتریان چه تصمیمهایی باید گرفت؟
بیشتر باشگاههایی که پس از چند ماه فراموش میشوند، پیش از شروع به چند پرسش ساده پاسخ ندادهاند. این تصمیمها را مکتوب کنید و با تیم صندوق و سالن در میان بگذارید:
- هدف اصلی: افزایش دفعات مراجعه، پر کردن ساعتهای خلوت، معرفی آیتم تازه یا ساختن راه ارتباط؛ هر هدف قاعدهٔ متفاوتی میخواهد.
- شناسهٔ عضو: در عمل، شمارهٔ موبایل سادهترین شناسه است، چون مهمان آن را همیشه همراه دارد و میتوان با کد یکبارمصرف از درستی آن مطمئن شد.
- مسیر عضویت: مهمان خودش از منوی دیجیتال عضو میشود، صندوقدار شماره را ثبت میکند، یا هر دو.
- بودجهٔ پاداش: ارزش امتیازها بخشی از حاشیهٔ سود شماست و باید مانند هر هزینهٔ دیگری از پیش برآورد شود.
- رضایت برای پیامک: از ابتدا روشن کنید عضو چه پیامهایی دریافت میکند و چگونه میتواند آنها را متوقف کند.
- مسئول باشگاه: یک نفر باید قواعد، کمپینها و نتیجهها را دنبال کند؛ باشگاهی که صاحب ندارد، بهتدریج رها میشود.
قواعد امتیازدهی را چگونه طراحی کنیم؟
رایجترین مدل، امتیاز به نسبت مبلغ خرید است: مهمان به ازای هر مقدار مشخص از پرداخت، امتیاز میگیرد و هر امتیاز ارزش ریالی معینی در خرید بعدی دارد. این مدل منصفانه است، چون مهمان پرخرجتر پاداش بیشتری میگیرد، و در صندوق بهسادگی محاسبه میشود. مدل دیگر، امتیاز به ازای هر مراجعه یا کارت مهری است که برای آیتمهای پرتکرار و کمقیمت مانند قهوه یا نوشیدنی روزانه مناسبتر است.
هر مدلی که انتخاب کنید، ارزش ریالی امتیاز را صریح بگویید. جملهای مانند هر امتیاز معادل مبلغ مشخصی تخفیف در خرید بعدی است، برای مهمان قابل فهم است؛ اما عددی بزرگ برای رسیدن به سطح بالاتر، بدون توضیح ارزش آن، چیزی به او نمیگوید.
برای برآورد هزینه، ارزش ریالی امتیازی را که یک مهمان با هر خرید به دست میآورد بر مبلغ همان خرید تقسیم کنید. حاصل، سهمی از فروش است که در عمل بهصورت پاداش برمیگردد و باید با حاشیهٔ سود آیتمها سازگار باشد. سپس سه قاعدهٔ تکمیلی را تعیین کنید: حداقل امتیاز لازم برای خرج کردن، مدت اعتبار امتیاز و اینکه آیا بخشی از سفارش که با امتیاز پرداخت شده هم امتیاز تازه میگیرد یا نه.
قاعدهٔ طلایی این است که مهمان پس از یکی دو مراجعه احساس کند به پاداش نزدیک شده است. پاداشی که رسیدن به آن ماهها طول بکشد، انگیزه نمیسازد.
امتیاز، کوپن یا تخفیف مستقیم: کدام ابزار برای چه هدفی مناسب است؟
این سه ابزار جایگزین هم نیستند و هر کدام برای هدف مشخصی ساخته شدهاند:
ترکیب معمول و کمخطر این است که امتیاز ستون همیشگی باشگاه باشد، کوپن ابزار کمپینهای هدفمند، و تخفیف مستقیم فقط برای مناسبتهای محدود به کار رود.
- امتیاز: برای پاداش دادن به رفتار تکراری در بلندمدت. ارزش آن آرام جمع میشود و دلیل روشنی برای بازگشت به همان مجموعه میسازد.
- کوپن: برای هدف مشخص و زماندار، مانند دعوت مهمانی که مدتی نیامده، معرفی آیتم تازه یا پر کردن یک روز خلوت. کوپن را میتوان به گروه خاصی داد و نتیجهاش را سنجید.
- تخفیف مستقیم: برای مناسبت عمومی یا جذب مهمان تازه. سریع اثر میکند، اما میان مهمان وفادار و رهگذر تفاوتی نمیگذارد و اگر دائمی شود، قیمت واقعی شما را در ذهن مهمان پایین میآورد.
چگونه مشتریان را عضو کنیم و با آنها در ارتباط بمانیم؟
عضویت باید فقط چند ثانیه طول بکشد. اگر صندوقدار برای هر عضو فرم بلندی پر کند، در ساعت شلوغ صف طولانی میشود و کارکنان بهتدریج پیشنهاد عضویت را کنار میگذارند. سادهترین روش این است که هنگام پرداخت فقط شمارهٔ موبایل پرسیده شود، یا مهمان هنگام سفارش از منوی QR با کد یکبارمصرف وارد شود. یک جملهٔ ثابت و کوتاه برای صندوقدار بنویسید تا همه به یک شکل پیشنهاد دهند.
پس از عضویت، پیامک مهمترین کانال ارتباط است و باید با احتیاط مصرف شود. پیامهای رویدادمحور مانند خوشآمدگویی، اعلام امتیاز تازه، رسیدن به پاداش و تبریک تولد، معمولاً مزاحم تلقی نمیشوند، چون به خود مهمان مربوطاند. پیام کمپین را کم و هدفمند بفرستید، فقط برای گروهی که واقعاً به آن ربط دارد، و پیش از ارسال هزینهٔ آن را بسنجید؛ متن فارسی طولانی به چند صفحه پیامک تقسیم میشود و هزینهٔ هر ارسال را بالا میبرد.
دعوت به بازگشت برای مهمانی که مدتی سفارش نداده، یکی از کاربردیترین پیامهاست؛ به شرطی که لحن آن شخصی باشد و پیشنهادی واقعی همراه داشته باشد، نه یک یادآوری خشک و عمومی.
خطاهای رایج در اجرای باشگاه مشتریان کداماند؟
این خطاها در باشگاههای کوچک و بزرگ تکرار میشوند و بیشترشان را میتوان با یک بار بازبینی قواعد پیش از اعلام عمومی پیشگیری کرد:
- قواعد پیچیده: اگر صندوقدار نتواند قاعده را در یک جمله توضیح دهد، مهمان هم آن را نمیفهمد.
- پاداش دستنیافتنی: آستانهای که مهمان معمولی هرگز به آن نمیرسد، باشگاه را بیاثر میکند.
- امتیاز بدون حسابوکتاب: امتیاز خرجنشده تعهدی است که روزی بهصورت تخفیف برمیگردد و باید در برآوردهای مالی دیده شود.
- سوءاستفادهٔ داخلی: ثبت شمارهٔ شخصی کارکنان روی خرید مهمانان، اگر نظارت و سابقهٔ تراکنش در کار نباشد، بهسادگی رخ میدهد.
- پیامک انبوه و مکرر: هر پیام بیربط، احتمال نادیده گرفته شدن پیام بعدی را بیشتر میکند.
- تغییر ناگهانی قواعد: کم کردن ارزش امتیاز بدون اطلاعرسانی، اعتماد اعضا را سریعتر از هر چیز دیگری از بین میبرد.
- نسنجیدن نتیجه: بدون مقایسهٔ دفعات مراجعه و سفارشهای اعضا در طول زمان، نمیتوان فهمید باشگاه سودآور است یا فقط هزینه میسازد.
باشگاه مشتریان در کیوزین چگونه کار میکند؟
در کیوزین، مهمان با شمارهٔ موبایل و کد یکبارمصرف وارد حساب خود در منوی دیجیتال میشود، امتیاز هر خرید را همراه با ارزش ریالی آن میبیند و در سفارش بعدی خرج میکند. در پنل، پروفایل هر مشتری با سوابق سفارش و آیتمهای محبوبش در دسترس است و کوپنها و کمپینهای تخفیفی از همانجا مدیریت میشوند.
پیامکهای خودکار خوشآمدگویی، تبریک تولد، امتیاز باشگاه، جایزه و دعوت به بازگشت قالب قابل ویرایش دارند و کمپین پیامکی پیش از ارسال، تعداد صفحه و هزینه را محاسبه میکند. باشگاه مشتریان از پلن حرفهای در دسترس است و اعتبار پیامک جدا از اشتراک و بهصورت آنلاین خریداری میشود.